روغن موتور مناسب خودروی شما چیست؟

یکی از مهم‌ترین عوامل مؤثر در عملکرد یک اتومبیل ، استفاده از روغن موتور مرغوب میباشد  محل تجمع روغن موتور، سینی کارتل می‌باشد. این روغن توسط پمپ روغن پمپاژ گردیده و به کلیه قطعات متحرک، همچون رینگ‌های پیستون و یاتاقان‌های ثابت و متحرک میل‌لنگ ارسال می‌گردد. لذا انتخاب روغن موتور مناسب، نیازمند داشتن اطلاعات کافی از مندرجات بسته‌بندی روغن موتور است

در حالت کلی روغن‌موتورها ۴ نقش عمده در خودروها را ایفا می‌کنند:

⭕️عدم اصطکاک بین قطعات
⭕️کم کردن دمای موتور
⭕️ عدم زنگ زدن قطعات
⭕️کم کردن  آلایندگی

امروزه با مراجعه به تعویض‌روغنی‌ها (اتو‌سرویس‌ها) با سیل انبوهی از محصولات متنوع مواجه می‌شویم که مشتری را  برای انتخاب روغن موتور مناسب دچار سردرگمی می‌نماید.

 

جهت شناخت بهتر استانداردها و اعداد نگارش‌شده بر روی روغن‌موتورها، نیاز است که شناخت کامل به ۲ عدد مندرج‌شده بر روی بسته‌بندی داشته باشیم.

عدد اول بیانگر API (طح کیفی) است. از مهم‌ترین شاخص‌های کیفیت روغن موتور می‌توان بهAPI  (آمریکا)،JASO (ژاپن) وACEA  (اروپا) نام برد که متداول‌ترین آنها،API   می‌باشد.

چنانچه بر روی قوطی روغن موتوریAPI:SL  یا API:CF مشاهده نمودیم، (S) به معنی اشتعال جرقه‌ای  جهت خودرو های بنزینی و (C) به معنای اشتعال تراکمی مناسب خودرو های دیزلی است .

در خصوص حرف دوم، هر چه از حرفA  به سمتN  نزدیک شویم تکنولوژی روغن موتور بالاتر می‌رود. مثلاً SA برای خودروهای دارای تکنولوژی قدیمی است وSN  برای خودروهای به‌روزتر و مدرن‌تر می‌باشد. مثلاً  اگر به دفترچه خودرو سمند EF7، زانتیا یا ماکسیما مراجعه کنیم، در آن روغن موتورSL  پیشنهاد داده شده است. این بدان معنا است که نباید در این خودرو روغن‌موتوری با شاخص کیفیت پایین‌تر ازSL  استفاده کنیم.

عدد دوم بیانگر گرانروی یا ویسکوزیته روغن است. ویسکوزیته مقدار مقاومتی که یک سیال همچون روغن در هنگام جاری‌شدن از خود نشان می‌دهد که این مقاومت ناشی از چسبندگی بین مولکول‌های سیال می‌باشد.

در مایعات هر چه دما بالاتر باشد ویسکوزیته کمتر است. در نتیجه راحت‌تر جاری می‌گردد(روغن‌موتور روان‌تر است) و هر چه دما پایین‌تر باشد، ویسکوزیته بیشتر است در نتیجه روغن سفت‌تر است.

در ابتدای صبح موتور دمای پایینی دارد و روغن موتور سفت‌تر است (ویسکوزیته بالایی دارد). لذا هنگام استارت بایستی روغن موتور از ویسکوزیته مناسب برخوردار باشد تا بتواند خود را سریع به قطعات برساند و عمل روانکاری را انجام دهد. در مقابل زمانی که دمای موتور بسیار زیاد است، ویسکوزیته روغن‌موتور پایین است در نتیجه روان‌تر است و نمی‌تواند خود را بین قطعات متحرک قرار دهد.

در انتخاب گرید روغن‌موتور باید به دوعامل مهم توجه نمود:۱- آب و هوای شهر محل سکونت ۲- تکنولوژی ساخت موتور

برای تمامی این گریدها، استانداردی به نامSAE که مخفف انجمن مهندسی خودرو (Society Of Automotive Engineers) بوده و عدد بعد از آن بیانگر مقدار ویسکوزیته روغن و حرفW بعد از آن مخفف کلمهWinter  به معنی زمستان می‌باشد. پس عدد سمت چپ حداکثر ویسکوزیته در فصل سرما و عدد سمت راست حداکثر ویسکوزیته در فصل گرما می‌باشد. (SAE  : ۱۰ W 40).

طبقه بندی روغن موتور ها :

  1.  مونو‌گرید (Mono Grade ) 2-  مولتی‌گرید (Multi Grade)

مونو‌گرید‌ها در آب و هوای فقط سرد یا فقط گرم خوب کار می‌کنند، اما مولتی‌گرید‌ها روغن‌موتور‌های چهار فصل می‌باشند که در واقع به آنها موادی افزوده می‌شود تا ویسکوزیته آنها در هوای سرد و گرم، تقریباً ثابت باقی بماند. به طور مثال روغن چهار فصلSAE 5W30  در فصل زمستان معادل روغن‌موتور SAE5W، و در فصل تابستان معادل روغن موتورSAE30  می‌باشد.

روند بهبود روغن‌ها همچنان در حال ادامه است و هر چند سال، گرید جدیدی از روغن ارائه می‌شود که نسبت به مدل‌های قبل از کیفیت بالاتری برخوردار است. ولی همواره بهتر است از روغنی استفاده شود که کارخانه سازنده، براساس سطح تکنولوژی موتور خودرو پیشنهاد نموده است.

سایر مواد حائز اهمیت در خصوص استفاده از روغن‌موتورها به شرح ذیل است:

۱- اگر چنانچه متوجه کاهش سطح روغن شدیم، جهت سرریز کردن روغن, از همان روغن موجود در کارتل استفاده کنیم. به این دلیل که فرمولاسیون روغن‌موتورها متفاوت است.

۲- از روغن‌موتورهای با سال ساخت بالای۲سال استفاده نکنیم. (به دلیل واکنش بین رطوبت هوا و محتویات روغن‌موتور)

۳- سیاه‌شدن روغن‌موتور در هنگام بازدیدها، نشانه خوبی محسوب می‌شود. به این مفهوم که روغن‌موتور به وظیفه خود به خوبی عمل کرده است. اما اگر چنانچه پس از مسافت چندهزار کیلومتر، رنگ روغن‌موتور همچنان شفاف بود به این معنی است دوده حاصل از احتراق را جذب نمی‌کند.

۴- در هنگام تعویض روغن بهتر است فیلتر روغن نیز تعویض گردد، در حقیقت فیلتر روغن به عنوان یک صافی می‌باشد که با جدا نمودن ذرات شناور موجود در روغن، مانع آسیب دیدن موتور می‌گردد.

۵- اگر چنانچه در هنگام مراجعه به تعویض‌روغنی‌ها، با تبلیغات گسترده جهت استفاده از یک نوع برند خاص برای خودرو خود مواجه شدیم(ELF برای خودروهای ال‌نود، ساندرو و مگان)، (total برای خودروهای پژو۲۰۶تیپ۵، رانا، پارسTU5)، اصلاً به نوع برند روغن موتور توجهی نکنیم ،صرفاً کافی است شاخص کیفی و گرید روغن‌موتور مطابق با مشخصات ذکر شده در دفترچه خودرو ما باشد.

چه زمانی برای تعویض روغن موتور مناسب است؟ آیا کیلومتر اعلام‌شده به ما توسط اتو‌سرویس‌ها  در خصوص زمان تعویض روغن درست است یا خیر؟

اکثر مواقع هنگام مراجعه به تعویض‌روغنی، به ما اعلام می‌کنند این روغن موتور تا۷۰۰۰الی ۱۰۰۰۰کیلومتر نیاز به تعویض ندارد. حالا این سوال مطرح است آیا این اعداد اعلامی صحیح است؟ آیا نحوه رانندگی ما هرگونه‌ای باشد باز هم به این اعداد اعلام‌شده باید اعتماد نمود؟

پاسخ منفی است. اعداد اعلامی(۷۰۰۰ الی ۱۰۰۰۰کیلومتر) صرفاً جهت رانندگی در شرایط استاندارد است. هرچند روغن‌موتورهای دیزلی داریم که تا۷۰۰۰۰کیلومتر هم نیاز به تعویض ندارند.

رانندگی در مسیر صاف و بدون شیب، کیفیت بالای سوخت، نبود آلودگی و گرد وغبار در هوا، شرایط استاندارد است. که در ایران هیچکدام از این موارد را نداریم.

پس زمان تعویض‌روغن ارتباط چندانی به میزان کیلومتر پیمایش‌شده ندارد. بلکه به نحوه رانندگی و مکان رانندگی‌کردن بستگی دارد. (رانندگی با کولر روشن، گرد و غبار و آلودگی موجود در هوا، اضافه‌بار داشتن، رانندگی در ترافیک و درجا کار‌کردن ماشین، رانندگی در هوای خیلی سرد و خیلی گرم) همه این موارد بر روی کیلومتر تعویض روغن اثرگذار است.

پس توصیه می‌شود اگر در شهرهای ایران زندگی می‌کنیم حتماً خیلی زودتر از کیلومتر استاندارد روغن موتور را تعویض کنیم تا همیشه موتور خودروی ما سالم بماند.

 

 


 شاخص ویسکوزیته چیست ؟

شاخص ویسکوزیته  یکی از مهمترین پارامترهای  انتخاب روغن صنعتی می باشد
ویسکوزیته یا گرانروی  روغن و تمامی روانکارهای صنعتی با توجه به طول زنجیره هیدروکربن ها مشخص میکنند و هرچه طول زنجیره بلند تر باشد ویسکوزیته روغن صنعتی بیشتر میشود .

گرانروی را نیز  می‌توان مقاومت سیال در برابر حرکت تعریف کرد ،گرانروی در مایعات به دلیل نیروی جاذبه‌ی بین مولکولی پدید می‌آید و این نیرو دراثر تغییرات دما دستخوش تغییر می‌شود.

به طور کلی می‌توان گفت گرانروی مایعات با دما رابطه‌ی عکس داشته و هرچه دما بالاتر رود میزان گرانروی کاهش می‌یابد و در اصطلاح مایع شل‌تر می‌شود. این اصلی است که در انتخاب یک روغن موتور باید به شکلی جدی مورد توجه قرار گیرد.
به عنوان مثال با استارت خوردن خودرو قطعات موتور شروع به حرکت می‌کنند و در این هنگام است که روغن باید به سرعت کار روانکاری را آغاز کند؛ در غیر این صورت آسیب‌های جدی به موتور وارد خواهد شد. اما در صورتی که روغن در اثر دمای پایین محیط، دچار افزایش گرانروی شود نمی‌تواند به سرعت حرکت کرده و قطعات متحرک را روانکاری کند؛ از سویی دیگر دمای بالای محیط نیز موجب کاهش گرانروی شده و عملکرد روغن را با مشکل رو‌به‌رو می‌کند و روغن نمی‌تواند به خوبی قطعات را پوشش دهد. برای جلوگیری از بروز چنین مشکلاتی که در هنگام روشن شدن خودرو روی می‌دهد میزان ویسکوزیته روغن را روی بسته درج می‌کنند. شرایط درج این عدد به دو شکل کلی انجام می‌شود که دانستن آن خالی از لطف نیست و کمک زیادی به انتخاب روغن موتور مناسب خواهد کرد. برای درک بهتر این مطلب به شناخت استانداردهایی بین‌المللی نیاز داریم که در ادامه به آن‌ها می‌پردازیم
.
ویسکوزیته یا گرانروی بر تولید گرما در یاتاقان ها و بلبرینگ ها ، سیلندرها و اصطکاک داخلی مجموعه دنده های مربوط به روغن و همچنین  بر میزان آب بندی روغن و مقدار مصرف روغن تاثیر مستقیم می گذارد

همان طور که اشاره کردیم ویسکوزیته با دما رابطه عکس دارد . به عبارت دیگر هرچه دما بالاتر برود میزان ویسکوزیته کاهش می یابد و بالعکس . لذا برای منظور سنجش ویسکوزیته یا گرانروی در یک دمای مشخص ا آزمایش انجام  می شود که به صورت قراردادی این دما از قبل تعیین شده است .

روغنها با ویسکوزیته های مختلف برای شرایط آب و هوایی مختلف تولید می شوند استفاده از روغن با ویسکوزیته بالا در زمستان؛ روانکاری موتور را تا زمان گرم شدن به تاخیر انداخته و در این مدت روغن به تمامی قسمتهای موتور نخواهد رسید ، همچنین استفاده از روغن با ویسکوزیته پایین در تابستان نیز باعث سایش قطعات موتور می گردد . پس انتخاب ویسکوزیته مناسب برای روغن موتور یک خودرو ، کاملا تابع شرایط آب و هوایی است ، که البته اخیرا وجود روغنهای های چهار فصل  ( Multi Grade ) یا همان چند ویسکوزیته ، نیاز به تغییر روغن ، به نسبت تغییر فصل یا شرایط آب و هوایی را تا حدودی بر طر ف نموده است

روغن های ذکر شده در دو جدول زیر روغن های تک درجه ای هستند
.
         درجه‌هاي مناسب گرانروي براي استفاده در تابستان

درجه‌هاي مناسب گرانروي براي استفاده در زمستان

در هواي سرد بايد از روغنی با درجه گرانروي پايين استفاده کرد. در صورت استفاده از چنين روغني، موتور به راحتي روشن مي‌شود و روغن سريع به تمام قطعات موتور رسيده و عمل روغنکاري بدرستی صورت مي‌گيرد. اما در هواي گرم روغن با گرانروی کم بسيار رقيق شده و نمي‌تواند لايه مناسب براي روغنکاري را ايجاد کند. براي دماهاي بالا نيز بايد از روغني با درجه گرانروي بالا استفاده کرد تا روغن در دماهای بالا بيش از حد رقيق نشود. از طرفی وقتي دما کمي پايين مي‌آيد موتور سرد ‌شده و اگر گرانروی روغن بالا باشد، روغن قابليت پمپ شدن خود را از دست می‌دهد. بنابراين روغن با سرعت مناسب به همه قطعات نمي‌رسد. همينطور هنگام روشن شدن نيز مشکل ايجاد می‌کند. براي اينکه چنين مشکلي به وجود نيايد روغن‌هاي چنددرجه‌اي ساخته شده‌اند:

روغن‌هاي چنددرجه‌اي و دامنه درجه‌حرارت کاربرد آنها

 


روغن های چند درجه ای نسبت به روغن های تک گرید داری مزیت هایی است که در زیر به آن اشاره میکنیم

  • استفاده از یک روغن برای تمام طول سال
  • آسان روشن شدن موتور دردرجه حرارتهای پایین .
  • راندمان عالی در درجه حرارت های بالا
  • کم کردن مصرف سوخت.

  روش اندازه گیری شاخص ویسکوزیته :

یک روش استاندارد برای اندازه گیری شاخص ویسکوزیته روغن وجود دارد ،از مکانیک سیالات می دانیم که سیالات پارافینیک (که روغن خام حاصل از نفت پنسیلوانیا بیشترین تطابق با این تعریف را دارد) کمترین واکنش ویسکوزیته را در برابر حرارت دارند. بنابراین، عدد شاخص ویسکوزیته این روغن صد (VI = 100) فرض می شود. از سوی دیگر، سیالات نفتنیک (که روغن خام حاصل از نفت استحصالی از خلیج تگزاس بیشترین تطابق را با این تعریف دارد) نیز بیشترین واکنش ویسکوزیته را در برابر تغییرات حرارت داشته و بدین ترتیب اندیس ویسکوزیته آن صفر (VI = 0) است. بدین ترتیب، دو نقطه حداقل و حداکثر برای این شاخص تعیین شده است.

بر این اساس، اگر رفتار حرارتی یک روغن بین دو دمای ۴۰ و ۱۰۰ درجه سلسیوس به روغن پنسیلواینایی نزدیک بود، شاخص ویسکوزیته آن ۱۰۰ است. ولی اگر این رفتار به روغن خلیج تگزاس شبیه تر بود، شاخص ویسکوزیته آن به صفر نزدیکتر می شود.

بنابراین، هر چه شاخص ویسکوزیته یا VI یک روغن بالاتر باشد، تمایل به حفظ ویسکوزیته آن در بازه های دمایی مختلف و در اثر شوک های حرارتی بیشتر بوده و رفتار حرارتی روغن قابل پیش بینی تر است. پس می توان نتیجه گرفت که شاخص ویسکوزیته بالاتر به معنای کیفیت بهتر آن روغن است.

این بدان معنی است که با همین روش، می توان با دانستن ویسکوزیته یک روغن در دو نقطه دمایی شاخص ویسکوزیته یک روغن را پیش بینی کرد
موارد ت زیر می تواند در انتخاب روغنی با ویسکوزیته بالا یا پایین مورد توجه واقع شوند:

الف) شاخص ویسکوزیته بالا برای موارد زیر کاربرد دارد:

– مقدار بهینه ای برای ویسکوزیته روغن معلوم نباشد؛

– بارگذاری یا سرعت چرخش یکسان یا یکنواخت نباشد؛

– دمای عملکردی متفاوت و متغیر باشد؛

– قصد بر بهینه سازی انرژی در بین باشد؛

– قصد بر افزایش طول عمر روغن (افزایش بازه تعویض روغن) باشد؛ و

– قصد بر کاهش MTTR  و افزایش MTBF باشد.

ب) شاخص ویسکوزیته پایین در موارد زیر صاحب کاربرد است:

– بارگذاری و سرعت چرخش معلوم، ثابت، و یکنواخت باشد؛

–  دمای عملکردی تجهیز یکنواخت باشد؛ و

– مقدار بهینه ای برای ویسکوزیته سینماتیک در یک بازه دمایی خاص معلوم بوده و قابل دستیابی باشد.

 


آنچه که در مورد روغن های روانکار صنعتی نمیدانیم!!
روانکارهای صنعتی چیست وانواع آن

روانکارهای صنعتی دارای طیف گسترده ایی از محصولات پتروشیمی می باشد و هر کدام از آنها دارای کاربرد های مشخص و متنوعی می باشند. روانکارهای صنعتی همه‌ی مجموعه ها و گروه های روانکارها (lubricant)  را در بر می گیرد.

روانکارها یا همان لوبریکنت ها می توانند حالات مختلفی از گاز ؛ مایع و جامد (نیمه جامد ) داشته باشند .

  • روانکار گازی شکل
  • روانکار مایع
  • روانکار نیمه جامد
  • روانکار جامد

انواع روانکارهای صنعتی

۱) روانکار گازی شکل : روانکارهای گازی شکل  (کاربرد این نوع روانکار ها مانند دو دسته دیگر یعنی روانکار های مایع و جامد نیست و استفاده آنها بسیار محدود تر است یک مدل از این نوع روانکار ها که امروزه بیشتر از سایر استفاده میشود روانکاری  با گاز نیتروژن است ؛ نیتروژن به عنوان یک خنک کننده سازگار با محیط زیست به طور گسترده ای در ماشینــکاری فریزر ( Cryogenic Machining ) استفاده میشود ، عملکرد آن به عنوان یک روان کننده به علت عدم نفوذ شیمیایی  و ویسکوزیته کم قابل قبول است.

۲) روانکار مایع : روانکارهای مایع  (روغن های حیوانی و گیاهی ، روغن های معدنی ، روغن های سنتزی ، مشتقات اسیدهای چرب و … جزو این دسته طبقه بندی میشوند )

۳) روانکار نیمه جامد ​ : روانکارهای نیمه جامد مانند انواع گریس ها  (گریس های صابونی کمپلکس ، گریس های صابونی ساده ، گریس های رنگ دانه ای ، گریس های نسوز و …. )

۴) روانکار های جامد : ​روانکار های جامد نام های دیگر روانکاری خشک است کــه کاربردهای خاصی در صنعت دارند و بیشتر استفاده از آنها مربوط به جاهایی است که از سایر روانکار ها نمی توانیم استفاده کنیم مانند سرعت های بالا و پایین محورها ، دماهای بالا و پایین ، فشار بالا و عدم دسترسی … کاربرد این نوع روانکار ها در جایی که استفاده از روغن صنعتی  یا گریس امکان آلودگی محیط را به وجود می آورد مانند صنایع غذایی؛  محل هایی که ممکن است روغن یا گریس شسته شود و از بین برود مانند پروانه‌ی کشتی و جایی که علاوه بر روانکاری نیاز به هدایت الکتریکی هم وجود دارد (دینام ها) بیشتر مشاهده میشود .

روانکاری چیست ؟

روانکاری علم تسهیل حرکت نسبی سطوح که در تماس با یکدیگر می‌باشد است . و روانکارهای صنعتی مادی می باشند که به منظور کاهش اصطکاک بین دو سطح که نسبت به هم دارای حرکت هستند قرار می گیرد و با ایجاد فیلمی از روانکــار از تماس فلز با فلز جلوگیری می نماید .

نکته ایی که کمتر به آن پرداخته میشود این است که بین روانکارهای صعتی کدام یک را باید انتخاب بکنیم ، یعنی در بین روانکاری های جامد ، نیه جامد ، مایع و گازی شکل کدام یک برای کار ما مناسب تر است ؟! پاسخ برمی گردد به شرایط کار دستگاه شما برای سرعت بالا و بار کم روانکارهای رقیق تر مناسب اند و برای شرایط سرعت کم و بار زیاد روانکارهای جامد انتخاب بهتری میباشند .

وظایف روانکار ها چیست ؟

روانکارهای صنعتی بسته به شرایط کار دستگاه وظایف زیر را انجام میدهند :

  1. روان کنندگی و کاهش اصطکاک با تشکیل فیلم روغن (روانکار ) بین قطعات ثابت و متحرک به منظور حداقل رساندن اصطکاک و جلوگیری و تقلیل و تاخیر در سایش در حین کار
  2. جذب و انتقال حرارت و خنک کردن در کنترل دمای قطعات
  3. جلوگیری از اثرات ضربه قطعات به یکدیگر در حین حرکات مکانیکی قطعات
  4. آب بندی بین فواصل قطعات
  5. جلوگیری از فساد و خورندگی
  6. جلوگیری از ته نشین شدن مواد لجنی در روغن موتور
  7. عمل کننده به عنوان حامل یا carrier شیمیایی از ذرات ساینده موجود در روغن انتقال آنها از محوطه یاتاقان ها و دیگر نقاط روانکاری شونده به داخل مخزن روغن و جدا کردن ناخالصی‌ها در داخل فیلتر روغن
  8. شستشو و تمیز کردن قطعات و جلوگیری از ته نشین شدن و آلودگی روغن به خصوص در موتورهای احتراق داخلی
  9. صرفه جویی در مصرف انرژی کاهش توان مصرفی با کاهش اصطحکاک [ مقاله ویژگی های روغن موتور خوب را مطالعه کنید ]
  10. بالا نگهداشتن راندمان و قدرت موتور
  11. معلق نگاه داشتن مواد زائد و جلوگیری از رسوب آنها بر قطعات
  12. حفاظت از سطوح در مقابل زنگ زدگی و خوردگی شیمیایی
  13. کاهش توان مورد نیاز

 

که در نتیجه استفاده از روانکار مناسب در دستگاه افزایش طول عمر مفید قطعات تحت نیروهای اصطحکاک است .

  •  کاهش قطعات تمام شده تولیدات در اثر کارکرد بیشتر ماشین آلات
  • کاهش نیروی انسانی تعمیرات و هزینه تعویض قطعات دستگاه
  • کاهش هزینه های مصروفه جهت تامین توان موردنیاز ( کاهش توان مصرفی) ثمرات آن می باشد

 


 

 

روغن موتور بعد از آلوده شدن با گذر از فیلتر روغن تصفیه می‌شود و
این کار باعث افزایش طول عمر و بازدهی بالاتر موتور در شرایط خاصی مثل استارت اولیه در شرایط آب‌وهوایی سرد و حرارت بالای موتور در سرعت‌های بالا خواهد شد.

واضح است که پس از مدتی، فیلتر روغن هم مانند سایر فیلترها دچار تجمع آلودگی و جرم می‌شود
و روغن را به سختی از خود عبور می‌دهد.

حال تصور کنید خودرویی با یک فیلتر روغن فاسد و فاقد کارایی مشغول به کار است،‌
در چنین شرایطی باید انتظار صدمه دیدن پمپ روغن، ‌کاهش یافتن قدرت موتور و حتی شکسته شدن سوپاپ‌ها را داشته باشیم.

مضرات عدم تعویض فیلتر روغن

 

فیلتر روغن

اغلب تولیدکنندگان فیلتر و روغن موتور معتقدند که تعویض فیلتر پس از هر بار تعویض روغن، لازم و واجب است.

اما برخی از اتوسرویس‌کاران خودرو بر این باورند که شرکت‌های مذکور به‌دلیل کسب سود بیشتر، این توصیه را مطرح می‌کنند.

تولیدکنندگان فیلتر روغن، تعویض روغن و فیلتر را پس از هر ۳هزارمایل یا ۵هزارکیلومتر ماه پیشنهاد می‌کنند.

دلیل این توصیه این است که فیلتر روغن شاید مصرفی‌ترین قطعه خودرو باشد
که به‌دلیل تماس با مواد بسیار آلوده‌تری همچون قطعات فلزی روغن، باید هرچه زودتر تعویض شود.

در نظر داشته باشید که اگر هنگام تعویض روغن موتور تعویض نشود، فیلتر ناخالصی‌های روغن اول را می‌گیرد و دیگر نمی‌تواند روغن را تصفیه کند.


انتخاب روغن موتور مناسب جهت بهبود عملکرد خودرو از اهمیت زیادی برخوردار است. در ابتدا روغن موتور تنها برای روانکاری قطعات متحرک موتور مورد استفاده قرار می‌گرفت اما با مشاهده‌ی ایجاد آسیب‌هایی مانند زنگ‌زدگی، خوردگی و رسوب‌گرفتگی قطعات موتور، متخصصان به فکر تولید روانکارهایی با قابلیت‌های بیشتر افتادند که در ادامه این قابلیت‌ها را بیان خواهیم کرد. ادامه مطلب ←


روغن هیدرولیک

بهترین راه از بین بردن نشتی روغن هیدرولیک 🚜 چیست؟

روغن هیدرولیک در یک خط پرفشار می تواند با سرعت ۴۵۰ الی ۹۰۰ سانتی متر بر ثانیه حرکت کند، و این سرعت به میزان فشار بستگی دارد. زمانی که یکی از شیرها به سرعت بسته می شود تا جریانی قطع شود، یا زمانی که یک سیلندر از کار باز می ماند، افزایش ناگهانی فشار رخ می دهد.

به طور کلی روغن هیدرولیک بر خلاف هوا قابل فشردن و کمپرس کردن محسوب نمی شود. اگر به روغن به میزان ۱۰۰۰ psi فشار وارد شود، تنها به اندازه ی ۰٫۵% فشرده می شود. زمانی که در سیستم هیدرولیک، افزایش ناگهانی فشار رخ می دهد، فشار می تواند به اندازه ی ۴ یا ۵ برابر بیشتر از حد معمول آن در زمان کار برسد.

از آنجایی که طول مدت یک شوک افزایش ناگهانی فشار به طور میانگین ۲۵ میلی ثانیه است، عقربه ی نشان دهنده ی فشار نمی تواند با سرعت کافی واکنش و میزان دقیق فشار را نشان دهد. بنابر این به طور معمول از مبدل های فشار برای ثبت افزایش های ناگهانی فشار استفاده می کنند. در صورتی این شوک های ناگهانی افزایش فشار به خوبی کنترل نشوند، می توانند منجر به آسیب دیدن خطوط و اجزای سیستم گردند. نشت یک قطره روغن در هر ثانیه به معنای از دست رفتن ۴۰۵ گالن روغن در طول یک سال است. با فرض هر گالن ۹ دلار، همین نشتی در طول سال هزینه ای معادل ۳۶۴۵ دلار در بر خواهد داشت.

 

شوک گیرها  روغن هیدرولیک

شوک گیر به مانند یک انباره ی روغن هیدرولیک عمل می کند، با این تفاوت که می توان آن را مستقیماً بر روی سیستم سوار کرد. شوک گیر را از قبل و پیش از نصب، با نیتروژن خشک شارژ می کنند. کیسه ی پلاستیکی شوک گیر، نیتروژن را از روغن جدا نگه می دارد. میزان شارژ توصیه شده ی نیتروژن به اندازه ی نصف حداکثر فشار سیستم است. شوک گیر را باید تا جایی که ممکن است نزدیک به محل وقوع شوک نصب کرد. برای مثال، اگر شوک به واسطه ی بسته شدن سریع یکی شیرهای دایرکشنال اتفاق می افتد، شوک گیر را نزدیک درگاه تنظیم فشار آن شیر نصب کنید. وقتی که شیر به سرعت بسته شود و شوک ناگهانی افزایش فشار رخ دهد، نیتروژن موجود در شوک گیر، فشرده می شود و این افزایش ناگهانی فشار را به خود جذب می کند. همچنین شوک گیر برای سیستم هایی که دارای خم های ۹۰ درجه ای در اتصالات و لوله های خود هستند نیز بسیار مفید است. مزیت دیگر استفاده از شوک گیر آن است که سر و صدای سیستم نیز کاهش می یابد.

لوله کشی و شیلنگ های سیستم

 

در هنگام لوله کشی یک سیستم، از به کار بردن خَم های ۹۰ درجه در لوله ها  و اتصالات اجتناب کنید. وقتی که روغن با سرعت وارد اتصالی می شود و به سرعت یک پیچ ۹۰ درجه ای را پشت سر می گذارد، تکانه های شدیدی به وجود می آید و شوک ایجاد می شود. این امر به ایجاد نشتی در محل اتصال یا بازویی منجر می شود. یک قوس ۴۵ یا ۹۰ درجه ای می تواند به هنگامی که روغن در لوله جریان دارد، تکانه های شدید آن را کاهش دهد.

محکم کاری درست نیز به منظور کاهش وقوع شوک افزایش فشار در سیستم ضرورت دارد. در تصویر زیر، از مهره های U شکل برای محکم کاری لوله ها استفاده شده است. می توانید مشاهده کنید که در این شکل از نصب، لوله ها ها در اثر شوک هیدرولیکی از جای خود حرکت کرده اند. این امر نهایتاً می تواند به فرسودگی لوله ها و ایجاد نشتی بیانجامد. مهره های  U شکل و بست های فلزی رایج به منظورکنترل و مقاومت در برابر شوک های سیستم هیدرولیک ساخته نشده اند.

شیلنگ ها نیز در صورتی که به درستی کار گذاشته شده باشند، می توانند شوک های سیستم را به خود جذب کنند. باید شیلنگ را در محل خروجی پمپ و قبل از جایی که روغن وارد لوله های تقسیم می شود، کار گذاشت. در صورتی که جریان پمپ به یکباره قطع شود، این شیلنگ می تواند شوک حاصله را کاهش دهد.

شیلنگ ها نیز باید قبل از اتصال به شیر، مانیفولد یا سیلندر نصب شوند. تنها استثنا زمانی است که سیلندر به صورت عمودی نصب شده باشد. در این حالت، از شیرهای کنترل خودکار یا شیرهای متعادل کننده استفاده می شود تا روغن را درون سیلندری که در حالت ایستاده قرار دارد، نگه دارند. بنابراین، شیلنگ باید قبل از شیر کنترل یا شیر متعادل کننده نصب شود.

از طول کافی شیلنگ اطمینان حاصل کنید، زیرا به هنگام وقوع شوک افزایش ناگهانی فشار، طول آن می تواند تغییر کند. از طرف دیگر، نباید شیلنگ ها را بیش از حد طولانی در نظر گرفت، زیرا در این حالت با شیلنگ های دیگر، تیرک ها و سایر اجزا برخورد کند.

تنظیم فشار

فشار غالباً به صورت تصادفی به وسیله ی شیر تنظیمی که بر روی دستگاه قرار دارد، به منظور افزایش سرعت دستگاه تنظیم می شود. زمانی که یک سیلندر یا موتور هیدرولیک در حال کار است، فشار تنها به حدی بالا می رود که بار جابجا شود. بنابراین، محدودیت حداکثر فشار باید ۲۰۰ psi بالاتر از فشار مورد نیاز برای جابجایی بار تنظیم شود. اگر فشار بر روی مقدار بالاتری تنظیم شود، هنگام استارت زدن یا خاموش کردن دستگاه، شوک اضافی ایجاد می شود.

 

در سیستمی که مجهز به پمپ دافع فشار است، تنظیمات پمپ تعیین کننده ی حداکثر فشار سیستم است. وقتی که سیستم به این حد از فشار برسد، ماسوره ی پمپ جبران فشار باز می شود و مانع از کار ایستادن پمپ می گردد. در این حالت، پمپ تنها به اندازه ای روغن می دهد که تنظیمات پمپ دافع حفظ شود.

در پمپ های با جابجایی ثابت، شیر تخلیه ی فشار تعیین کننده ی حداکثر فشار سیستم است. هنگامی که دبی در محل شیر تخلیه ی فشار به اندازه ی تنظیم شده برسد، ماسوره باز می شود و حجم روغن موجود در پمپ را به مخزن منتقل می کند.

اخیراً از من خواسته شد که به یک کارگاه چوب بری که دستگاه حمل الوار آن  دچار مشکل نشتی و شوک افزایش فشار بود، مشاوره بدهم. در این دستگاه از سیلندری به قطر ۱۰ اینچ برای بلند کردن و پایین آوردن الوارها استفاده شده بود. شماتیک سیستم هیدرولیک نشان می داد که شیر تخلیه ی فشار باید روی  ۱۲۰۰ psi تنظیم شود. با این حال، یکی از کارکنان آن را تا سطح ۱۸۰۰ psi چرخانده بود. وقتی که سیلندر به حالت یکنواخت می رسید، فشار تا حد ۱۸۰۰ psi بالا می رفت. سپس صدای بلندی شنیده می شد و تمامی لوله های سیستم شروع به لرزش می کردند.

می توانید با استفاده از فرمول زیر، محاسبه کنید که این افزایش فشار تا ۱۸۰۰ psi چه مقدار نیرو تولید کرده بود:

نیرو = فشار x مساحت سطح رو به پیستون سیلندر (اینچ مربع)

نیرو = ۱۸۰۰ psi  x 78.54 اینچ مربع

نیرو = ۱۴۱۳۷۲ پوند

وقتی که تنظیمات شیر تخلیه ی فشار را به میزان توصیه شده ی ۱۲۰۰ psi پایین آوردیم، سر و صدا و شوک مزبور در هنگام کار یکنواخت سیلندر بسیار کاهش یافت. با فشاری در حد ۱۲۰۰ psi، می توانید با استفاده از همان فرمول، میزان نیرویی زا که از روی سیلندر برداشته شده بود حساب کنید:

نیرو = ۱۲۰۰ psi x 78.54 اینچ مربع

نیرو = ۹۴۲۴۸ پوند

روغن هیدرولیک

روغن هیدرولیک

تفاوت نیروی حاصله از فشار ۱۸۰۰ psi و ۱۲۰۰ psi، برابر با ۴۷۱۲۴ پوند، یعنی تقریبا ۲۴ تن است.

اگر در سیستم های هیدرولیکی خود دچار شوک افزایش ناگهانی فشار یا نشتی هستید، کاری هست که می توانید برای رفع آن انجام دهید. با تنظیم صحیح فشار، نصب انباره ها و شوک گیرها در محل های مورد نیاز، اطمینان حاصل کردن از اینکه لوله ها و شیلنگ های سیستم به درستی کار گذاشته شده اند، و نیز افزودن فشارگیرهای خودکار به سیستم، باید بتوانید که شوک یا نشتی را در سیستم هیدرولیکی خود کاهش دهید یا حتی کاملاً از بین ببرید.


جدول معادل یابی روغن ها

 

 


روغن صنعتی

روغن صنعتی به طیف وسیعی از محصولات صنعتی که شامل انواع روانکارها است، اطلاق می شود و به طور کلی روغن صنعتی به انواعی از روغن که مصارف صنعتی دارند گفته می شود که بر حسب کاربردشان خواص فیزیکی و شیمیایی متفاوتی دارند.

  • کاربردهای روغن صنعتی
    روانکاری تجهیزات
    محافظت قطعات
    برشکاری
    تراشکاری
    عملیات حرارتی
    انتقال حرارت
    انتقال نیرو

مواد تشکیل دهنده روغن صنعتی :

 

افزودنی- روغن پایه

افزودنی- روغن پایه

همه انواع روغن صنعتی از دو ماده اصلی تشکیل شده اند:
روغن پایه : ماده ای است که از پالایش نفت خام حاصل می شود.
مواد افزودنی: موادی است که به روغن پایه افزوده می شود جهت به دست آمدن خواص فیزیکی و شیمیایی مورد نظر و کارایی بهتر
روغن صنعتی – روغن های صنعتی – گریس صنعتی – چسب صنعتی


مراحل تهیه روغن صنعتی :

تهیه روغن صنعتی در چندین مرحله صورت می گیرد که در زیر به شرح آن می پردازیم:
گام اول تقطیر نفت خام است که در دو مرحله تقطیر در جو و تقطیر در خلا انجام میگیرد تا ماده ای با دمای اشتعال و گرانروی معین حاصل گردد
گام دوم تزریق حلال پروپان است که سبب استخراج مواد ته مانده برج تقطیر می شود.
گام سوم جداسازی ترکیبات نامطلوب آروماتیکی با به کارگیری روش های شیمیایی است.
گام چهارم جداسازی پارافین های سنگین جامد از طریق روش های فیلتراسیون و انحلال است.
گام پنجم افزودن مواد افزودنی مورد نیاز به روغن پایه حاصله است تا روغن صنعتی با خواص مورد نظر حاصل آید.


انواع روغن صنعتی به شرح زیر است :
روغن هیدرولیک
روغن کمپرسور هوا
روغن زنجیر
روغن انتقال حرارت (روغن داغ)
روغن ضد زنگ و ضد خوردگی
روغن دنده
روغن برش
روغن بنزینی
روغن توربینی
روغن دیزلی
روغن دریایی
روغن نساجی
روغن ماشین آلات راه سازی
روغن ابزار

 یکی از انواع روغن ها  که خواص فیزیکی و شیمیایی خاص خود را دارد و تمام مجموعه ی روانکار ها را در بر می گیرد. دقت کنید تمام مجموعه روانکار ها…!!!

وبلاگ نوین اویل


ویژگی های روغن موتورهای بنزینی در سطوح مختلف کیفی بر اساس طبقه بندی API

درجدول زیر، مشخصات روغن موتورهای خودروهای بنزینی براساس استاندارد کیفی API نمایش داده شده است، همانطور که مشاهده می نمایید تعداد زیادی از این سطوح کیفی از نظر موسسه API از رده خارج هستند و بایستی در راستای کمک به محیط زیست و همچنین کاهش آسیب به قطعات موتور، از تولید و مصرف آنها ممانعت بعمل آید.در مباحث آینده تلاش خواهیم نمود لیست و اسامی محصولات از رده خارج بر اساس جدول API  را خدمت مخاطبین گرامی اعلام نماییم.

سطح کیفیتبازه زمانیمشخصات کیفی
SAقدیمترین سطح کیفیت API «منسوخ شده است»فقط روغن پایه است. مواد افزودنی ندارد و یا اینکه حاوی کمی ماده افزودنی پایین آورنده نقطه ریزش و مواد ضد کف است.
SBدر سال ۱۹۳۰ معرفی شده است «منسوخ شده است»دارای حداقل مواد افزودنی است. این روغن ها حاوی مقدار کمی ماده ضد اکسیداسیون و ضد سایش هستند. در حال حاضر از این روغن ها استفاده نمی شود مگر این که توسط شرکت سازنده موتور توصیه شود.
SCطبق نظریه سازندگان خودرو برای استفاده در موتورهای بنزینی سال های «۱۹۶۷ـ ۱۹۶۴» مناسب است و در حال حاضر «منسوخ شده است»حاوی مواد افزودنی ضد خوردگی و ضد ساییدگی و همین طور کمی ماده افزودنی پاک کننده جهت کنترل رسوبات حاصل از کار موتور در درجه حرارت های بالا و پایین هستند.
SDطبق نظر سازندگان خودرو برای استفاده در موتورهای بنزینی سال های« ۱۹۷۱ـ ۱۹۶۸ » مناسب است و در حال حاضر «منسوخ شده است»شبیه به روغن SC است. مواد افزودنی آن کمی بیشتر و حاوی مقادیر کمی ماده افزودنی ضدزنگ است.
SEطبق نظر سازندگان خودرو براس استفاده در موتورهای بنزینی سال های «۱۹۷۹ـ ۱۹۷۲» مناسب است و در حال حاضر «منسوخ شده است»مانند SC و SD است ولی خواص پاک کنندگی، پایداری در برابر اکسید شدن، خوردگی و زنگ زدگی بیشتری نسبت به آن ها دارد و می توان از آن به جای روغن های SC وsd استفاده کرد.
SFطبق نظر سازندگان خودرو برای استفاده در موتورهای بنزینی سال های «۱۹۸۸ـ ۱۹۸۰» مناسب است و در حال حاضر «منسوخ شده است»مانند روغن SE است ولی خاصیت پایداری در برابر اکسیدشدن و خواص ضد سایش بهتری نسبت به SE دارد.
SGطبق نظر سازندگان خودرو برای استفاده در موتورهای بنزینی سال های «۱۹۹۳ـ۱۹۸۹» مناسب است و در حال حاضر «منسوخ شده است»نسبت به روغن های سطوح قبلی از تشکیل رسوب بهتر جلوگیری می کند و خواص ضد سایش و ضد اکسیداسیون بهتری دارد و چون حاوی مواد افزودنی روغن SF است می توان به جای روغن SF نیز از آن استفاده کرد.
SHطبق نظر سازندگان خودرو برای استفاده در موتورهای بنزینی سال های «۱۹۹۶ـ ۱۹۹۴» مناسب است و در حال حاضر «منسوخ شده است»حاوی مواد افزودنی روغن SG است. خواص ضد اکسایش، ضدخوردگی و ضد زنگ دارد. این روغن توسط انجمن تولید کنندگان مواد شیمیایی (CMA) (Chemical Manufacturers Association ) جهت رعایت مسائل زیست محیطی آزمایش شده است.
SJطبق نظریه سازندگان خودرو برای استفاده در موتورهای بنزینی سال های «۲۰۰۱ـ ۱۹۹۷» مناسب است و در حال حاضر به میزان کمتری توصیه میشود.حاوی کلیه مواد افزودنی مناسب برای یک روغن موتور است، این روغن توسط انجمن شیمی (ACC)(Americn Chemistry Council) آزمایش شده است و از سطح کیفی بالایی برخوردار است.
SLطبق نظریه سازندگان خودرو برای استفاده در موتورهای بنزینی سال های «۲۰۰۵ـ ۲۰۰۲» مناسب است و در حال حاضر«مورد استفاده قرار می گیرد»مانندSJ حاوی کلیه مواد افزودنی مناسب برای روغن موتور است. سطح کیفی بالاتری از SJ دارد و می توان جاهایی که استفاده از SJ و سطوح پایین تر توصیه شده از آن استفاده کرد. این روغن  از نظر مسائل زیست محیطی در وضعیت مطلوبی قرار دارد.
SMبرای استفاده در جدیدترین موتورهای بنزینی سال ۲۰۰۵ و ما قبل آن توصیه شده است. در حال حاضر«مورد استفاده قرار می گیرد»مانند روغن SL حاوی کاملترین بسته مواد افزودنی است. جدیدترین سطح کیفی اعلام شده توسط API است که در حال حاضر در بسیاری از کشورها کاربرد عمومی پیدا نکرده است. چون حاوی کلیه مواد افزودنی سطوح SL وSJ است می توان جاهایی که استفاده از SL و SJ توصیه شده از آن استفاده کرد.
SN

 

در اکتبر سال ۲۰۱۰ و برای مصرف در خودروهای تولیدی سال ۲۰۱۱وقبل از آن ابداع شده است.جدیدترین سطح کیفی روغن موتورهاست که بایستی مشخصه GF-5 را داشته باشد.

صفحه بعدی


تقسیم بندی انواع روانکارها

روانکارها را در یک نگاه می توان به دو دسته بزرگ روانکارهای خودرو و روانکارهای صنعتی تقسیم کرد. روانکار های صنعتی نیز به دو دسته عمده روغن های صنعتی و روانکارهای مخصوص دیگر مثل گریس ها، روانکارهای فلز کاری و روانکارهای جامد تقسیم می شوند.
البته می توان روانکارها را از نظر نوع حالت فیزیکی نیز طبقه بندی کرد . روانکارها از نظر حالت به چهار دسته روان کننده های گازی، روان کننده های مایع، گریس ها و روان کننده های جامد تقسیم می شوند

.

روانکارهای گازی

روانکارهای گازی مثل هوا، هلیوم، بخار مایعات و … در دره حرارت های خیلی بالا و یا پایین، سرعت بسیار زیاد و بار کم و یا در مواردی که پرتوهای هسته ای در محیط وود دارند، استفاده می شوند. یکی از خصوصیات بسیار مهم روانکارهای گازی این است که گرانروی آن ها با تغییرات درجه حررارت تغییر چندانی نمی کند. به همین دلیل، این روانکارها قادرند در گستره ی وسیعی از کاربردهای صنعتی مورد استفاده قرار گیرند. علاوه بر این ، گازها سبک تر از مایعات هستند و می توان وزن آن ها را نادیده گرفت. این موضوع باعث می شود در سرعت های خیلی بالا، همچنان جریان گازها ارام و یکنواخت باقی بماند. به همین جهت ، کارکرد روانکارهای گازی در یاتاقان های با سرعت خیلی زیاد بهتر از روانکارهای مایع است.
روانکارهای گازی اصطکاک درونی کمی دارند، عاری از ناخالصی اند و خاصیت سر ریزی که در مورد روانکارهای مایع و گریس ها پیش می آید را ندارند. علاوه بر آن این نوع روانکارها به دلل سرریز نکردن می توانند مواد مطمئنی در صنایع غذایی، داروئی و شیمیایی نیز باشند . روانکاری اولتراسانتریفیوژها، ماشین ابزار سنگ زنی دقیق که با سرعت زیاد کار می کنند، چرخ مته دندانپزشکی ، راکتورهای اتمی، ماشین های ریسندگی پرسرعت، توربین های گازی، موتور ت و …از مله موارد کاربرد این دسته از روانکارها هستند.

روانکارهای مایع

روغن ها مهمترین روانکارهای مایع هستند، که خود به دو دسته ی بزرگ روغن های معدنی و روغن های سنتزی تقسیم بندی می شوند. این نوع روانکارها رایج ترین و پر مصرف ترین نوع روانکارها هستند.
هر دو دسته به نوعی از مشتقات نفت خام به حساب می آیند، با این تفاوت که روغن های معدنی از انام یک سری عملیات تفکیک بر روی نفت خام و حداکثر یک واکنش شیمیایی کنترل شده به دست می آیند، در صورتیکه برای تولید روغن های سنتزی واکنش های شیمیایی کنترل شده بیشتری مورد نیاز است و به همین دلیل قیمت تمام شده روغن های سنتزی ، بیشتر از روغن های معدنی خواهد بود. به طور کلی روغن های معدنی به دلیل کاربرد فراوانی که در تولید روانکارها دارند نسبت به روغن های سنتزی، بیشتر تولید می شوند.
البته قابلیت های یک روغن سنتزی به دلیل واکنش های مخصوصی که روی آن انجام شده بیشتر از یک روغن معدنی است.
البته به جز روغن های سنتزی و روغن هایی که منبع اصلی آن ها نفت خام است، روغن های دیگری نیز وجود دارند که از جانوران، ماهی ها و گیاهان به دست می آیند که روغن های طبیعی نام دارند. استفاده از این روغن ها به عنوان روانکار در گذشته بسیار مرسوم بوده است ولی امروزه نفت خام منبع اصلی تولید روانکارها است. یکی از خصوصیات روغن های طبیعی تجزیه بیولوژیکی و زیست تخریب پذیری آسان آن ها است، که از این لحاظ نسبت به روغن های پایه معدنی و سنتزی برتری دارند. این روغن ها برای مدت طولانی قابل نگهداری نیستند، ضمن اینکه هزینه تولید زیادی هم دارند.اما با توجه به محدود بودن منابع نفتی برای تولید انرژی، روغن های طبعی می توانند جایگزین مناسبی برای مشتقات نفتی در عرصه تولید روانکارباشند.

گریس ها

گریس ها جزومعروف ترین روانکارها هستند که نه مایع و نه جامدند. گریس ها از یک روغن پایه ی معدنییا سنتزی و یک پر کننده یا سفت کننده به دست می آیند. در مواردی که انجام روانکاری با روانکارهای مایع مشکل است، روانکاری مجدد محل مورد نظر محدودیت دارد و یا اینکه برای مدت زمان طولانی کفایت می کند، این نوع روانکارها کاربرد فراوانی خواهند داشت. در فصل گریس، به صورت کامل به ساختار و کاربرد انواع گریس ها پرداخت شده است.
۱-۳-۴ روانکارهای جامد
این نوع روانکارها برای کار در شرایط بخصوص مثل خلاء بار زیاد و یا حررارت بالا و کاربردهایی مثل راکتورهای هسته ای که روانکار در برابر اشعه های رادیو اکتیو قرار دارد، استفاده می شوند. ایداری در برابر خلا، فراریت کم درجه حرارت های بالا و همچنین مقاومت در برابر انرژی ناشی از تابش های رادیواکتیو از مهمترین خواص یک روانکار جامد است. گرافیت، مولیبدنیوم دی سولفید، بورنیترید، تنگستن دی سولفید و برخی ترکیبات آلی جامد مثل فتالوسایانین و تترافلوئورواتیلن،میکا، تالک و… از انواع روانکارهای امد هستند. در این بین، گرافیت و مولیبدنیوم دی سولفید، بیشترین کاربرد را دارند.

 

همانطور که می دانیم یک روانکار از مخلوط کردن روغن پایه و افزونی های مختلف به دست می آید. برای رسیدن به روانکاری با خواص مطلوب و مورد نظر، باید عواملی چون نوع افزودنیها و تأثیر آن ها و همچنین خواص فیزیکی و شیمیایی روغن پایه را در نظر گرفت. میزان آگاهی تولید کنندگان از خواص روغن پایه در فرمولاسیون نهایی روانکار نقش بسیار حیاتی دارد. خواص فیزیکی زیادی وجود دارد که می توان آن ها را اندازه گیری کرد و تا حد زیادی قابلیت های یک روانکار را سنجید برای اندازه گیری این خواص که در ادامه به توضیح ان می پردازیم مراجع بین المللی استاندارد گذاری وجود دارند که چند مرجع مهم عبارتند از:

انجمن امریکا برای آزمون ها و موادASTM
موسسه نفت امریکا API
سازمان استاندارد های بین المللی ISO سوئیس
موسسه استاندارد آلمان DIN
انجمن مهندسین خودرو SAE امریکا
موسسه استاندارد فرانسه AFNOR که شناسه ی استاندارد با NF آغاز می شود.
موسسه استانداردهای بریتانیا BSI که شناسه ی استانداردهایش با BS آغاز می شود.
به طور کلی بررسی خواصی که مربوط به جاری شدن و تغییر شکل ماده باشد، دانش رئولوژی نامیده می شود. گرانروی مهمترین خاصیت رئولوژیک یک ماده ی سیال است و تنها خاصیتی از روغن است که در طراحی فرآیند روانکاری هیدرودینامیک و الاستوهییدرودینامیک نقش دارد